Bản đồ châu Âu rung chuyển: Làm thế nào các quyết định của Trump đã làm sụp đổ các thị trường vào cuối tháng 1 năm 2026

Vào ngày cuối cùng của tháng 1 năm 2026, bản đồ châu Âu và các thị trường toàn cầu đã chứng kiến một làn sóng bán tháo mạnh mẽ chưa từng thấy trong nhiều năm. Các quyết định liên tiếp của Nhà Trắng đã thổi bùng ngọn lửa khủng hoảng, khi các chỉ số chứng khoán và vàng sụt giảm mạnh, trong khi đồng đô la tăng mạnh chưa từng có. Những gì xảy ra không chỉ là sự dao động thị trường bình thường, mà còn là một sự tái tính toán lại các rủi ro toàn cầu, đặc biệt là ở phía châu Âu.

Cú sốc tiền tệ: Ảnh hưởng của việc đề cử Warch đến bản đồ tài chính châu Âu

Bước đầu tiên gửi làn sóng sốc qua các thị trường là việc Trump công bố đề cử Kevin Warch làm Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ. Việc này đã thổi bùng lên những lo ngại của các nhà đầu tư về việc kết thúc kỷ nguyên lãi suất thấp. Các nhà phân tích dự đoán rằng Warch, với nền tảng tài chính nghiêm ngặt, có thể sẽ áp dụng chính sách tiền tệ cứng rắn hơn, đồng nghĩa với việc tăng lãi suất nhanh hơn dự kiến trước đó.

Kết quả trực tiếp: Vàng mất 9% giá trị trong một ngày, cổ phiếu công nghệ giảm mạnh. Trên bản đồ châu Âu, phản ứng còn dữ dội hơn. Các thị trường châu Âu, phụ thuộc vào sự ổn định của lãi suất thấp, đã thấy dòng vốn chảy ra mạnh mẽ về đồng đô la Mỹ mạnh.

Chiến tranh thương mại: Thuế quan mở ra nhiều mặt trận

Không chỉ có cú sốc tiền tệ là nguyên nhân. Việc Trump tiếp tục áp dụng thuế quan 25% đối với Canada, Mexico và châu Âu đã tạo ra một tình trạng hỗn loạn kinh tế. Nhưng điều kỳ lạ là ông còn liên kết các vấn đề thương mại với các yêu cầu chính trị kỳ quặc, như vụ Greenland. Hành động này gửi đi một tín hiệu rõ ràng tới các nhà đầu tư: Chính sách kinh tế Mỹ không thể dự đoán được.

Trên bản đồ châu Âu, các quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề nhất là những nước phụ thuộc vào xuất khẩu. Đức, Pháp, Ý đứng trước hai lựa chọn: chấp nhận thuế quan hoặc đối đầu thương mại. Các thị trường dự đoán kết quả sẽ là một nền kinh tế tiêu cực, khiến các chỉ số chứng khoán châu Âu giảm mạnh.

Rối loạn địa chính trị: Các mối đe dọa và chính sách “bờ vực thẳm”

Mối đe dọa rõ ràng từ Trump về việc không bán trái phiếu Mỹ đã thêm một lớp lo lắng nữa. Thông điệp này không chỉ là một lời tuyên bố qua loa, mà còn là một tín hiệu cho thấy Trump có thể sẽ sử dụng chính sách tài chính như một vũ khí chống lại các đồng minh truyền thống. Trên bản đồ châu Âu, thông điệp này rõ ràng: Không thể dựa vào các mối quan hệ kinh tế truyền thống.

Các nhà đầu tư bắt đầu lo sợ về một kịch bản mới: chiến tranh kinh tế kéo dài giữa Mỹ và châu Âu. Nỗi sợ này đã thúc đẩy dòng vốn rút khỏi các cổ phiếu châu Âu và tìm kiếm các nơi trú ẩn an toàn hơn trong đồng đô la Mỹ.

Rủi ro cấu trúc: Sự thiếu chắc chắn và ảnh hưởng đến đầu tư

Tất cả các quyết định này diễn ra cùng lúc với việc kết thúc tài trợ của các cơ quan liên bang Mỹ, gây ra lo ngại về khả năng “đóng cửa chính phủ” có thể xảy ra. Việc này có thể làm gián đoạn nền kinh tế Mỹ trực tiếp, nhưng tác động đến bản đồ châu Âu lại gián tiếp và nghiêm trọng hơn: giảm sút niềm tin đầu tư toàn cầu nói chung.

Sự không chắc chắn là kẻ thù lớn nhất của các nhà đầu tư. Khi họ không biết chính xác chính sách kinh tế sẽ ra sao ngày mai, họ sẽ rút tiền khỏi thị trường. Điều này đã xảy ra thật sự.

Nhìn về phía trước: Liệu chúng ta có chứng kiến sự tái định hình của bản đồ kinh tế châu Âu?

Câu hỏi lớn hiện nay: Những gì đã xảy ra có phải là chiến lược “bờ vực thẳm” tạm thời, hay chúng ta đang chứng kiến một sự tái cấu trúc căn bản của hệ thống tài chính toàn cầu?

Trên bản đồ châu Âu, các quốc gia đối mặt với những lựa chọn khó khăn. Họ có thể phải thích nghi với một hệ thống kinh tế mới, hoặc tìm kiếm các đối tác kinh tế thay thế. Những tuần, tháng tới sẽ rất quyết định trong việc xác định hình dạng của các mối quan hệ kinh tế toàn cầu mới.

Bài học chính từ cuộc khủng hoảng này: Thị trường không sợ những quyết định khó khăn, mà sợ khả năng dự đoán không chính xác của chúng. Và khi bản đồ châu Âu và thế giới mất khả năng dự đoán, các nhà đầu tư chỉ còn một lựa chọn duy nhất: rút lui và chờ đợi.