Platin so với Vàng 2025: Kim loại quý nào mang lại tiềm năng sinh lời tốt hơn?

Cuộc thi về giá cả: Tại sao Vàng và Bạch kim đi theo những con đường khác nhau

Thị trường kim loại quý dự kiến sẽ trải qua một bước ngoặt thú vị vào năm 2025. Trong khi Vàng liên tục lập đỉnh mới – vào tháng 4 năm 2025 vượt qua mốc 3.500 USD – thì Bạch kim đang trải qua một cuộc hồi sinh sau nhiều năm trì trệ. Sự đối lập này có thể nói là không thể lớn hơn: Vàng được coi là tài sản an toàn và công cụ chống lạm phát, trong khi Bạch kim lại bị ảnh hưởng bởi nhu cầu công nghiệp và độ hiếm cực kỳ cao.

Giá Bạch kim hiện tại vào tháng 7 năm 2025 khoảng 1.450 USD mỗi ounce tinh khiết – tăng đáng kể hơn 50% kể từ đầu năm, khi giá còn chưa tới 900 USD. Trong khi đó, Vàng vẫn duy trì trên ngưỡng 3.300 USD. Tuy nhiên, so sánh này che giấu một sự thật nền tảng: Bạch kim thực sự hiếm hơn Vàng, nhưng lâu nay lại được định giá thấp hơn rõ rệt.

Lịch sử nguyên liệu bị lãng quên: Bạch kim trong bóng tối của Vàng

Để hiểu rõ động thái hiện tại, cần nhìn lại hành trình lịch sử của cả hai kim loại. Trước đây, Bạch kim từng chiếm ưu thế trên thị trường kim loại quý – năm 2014, giá của nó vượt quá 1.500 USD, cao hơn rõ rệt so với Vàng. Tuy nhiên, ưu thế này chỉ kéo dài trong thời gian ngắn. Tình hình đã đảo chiều, và kể từ đó, Bạch kim phải đấu tranh chống lại hiệu suất kém ổn định.

Chính kim loại Bạch kim là một khoản đầu tư hiện đại. Trong khi Vàng và Bạc đã được đúc từ thế kỷ thứ 6, thì Bạch kim chỉ xuất hiện trong hệ thống tiền tệ vào thế kỷ 19 – ban đầu chỉ là đồng tiền quốc gia của Nga. Một lệnh cấm xuất khẩu và đúc tiền sau đó dẫn đến tồn kho dư thừa lớn và giá giảm mạnh. Sự phục hồi chỉ đến vào thế kỷ 20 nhờ nhu cầu công nghiệp tăng cao.

Bước ngoặt xảy ra năm 1902 với việc cấp bằng sáng chế phương pháp Ostwald để sản xuất axit nitric – Bạch kim trở nên không thể thiếu trong công nghệ ô tô. Năm 1924, kim loại này đạt giá gấp sáu lần giá vàng. Tháng 3 năm 2008, Bạch kim đạt đỉnh cao nhất mọi thời đại ở mức 2.273 USD – do bất ổn trong cuộc khủng hoảng tài chính và nguồn cung khan hiếm.

Tuy nhiên, sau đó là một thời kỳ dài trì trệ: Trong khi Vàng liên tục đạt đỉnh mới kể từ năm 2019, thì Bạch kim lại đứng im quanh mức 1.000 USD. Tỷ lệ Bạch kim/Vàng đã ở trong giai đoạn âm dài nhất trong lịch sử kể từ năm 2011.

Tại sao Bạch kim năm 2025 đột nhiên trở nên hấp dẫn: Sự kết hợp hoàn hảo của cơn bão

Chuyến tăng giá gần đây không phải là ngẫu nhiên, mà là kết quả của nhiều yếu tố hội tụ:

Thiếu hụt cung cấu trúc: Dự kiến tổng cầu năm 2025 là 7.863 koz, trong khi cung chỉ đạt 7.324 koz. Thất hụt khoảng 539 koz đang hình thành. Phía cung chỉ có thể tăng khoảng 1% – các vấn đề cấu trúc trong khai thác Bạch kim khiến việc tăng công suất nhanh chóng là không thể.

Khẩn cấp về nguồn cung vật lý: Các tỷ lệ cho thuê cao cho thấy thiếu hụt nguồn cung cấp cấp tính. Đây là tín hiệu điển hình cho đà tăng giá.

Đồng USD yếu hơn: Đồng USD thấp hơn làm cho các nguyên liệu thô trở nên hấp dẫn hơn đối với các nhà mua quốc tế.

Biến động địa chính trị: Nam Phi, nhà sản xuất Bạch kim lớn nhất, đang đối mặt với những bất ổn về nguồn cung.

Nhu cầu công nghiệp phục hồi: Nhu cầu ổn định bất ngờ, đặc biệt tại Trung Quốc và trong lĩnh vực trang sức.

Dòng vốn ETF dồi dào: Ngành đầu tư thể hiện sự quan tâm mới, dự kiến tăng trưởng nhu cầu ETF khoảng 7%.

Những yếu tố này giải thích rõ hơn nhiều về các đợt tăng giá mạnh kể từ đầu năm so với các dự đoán chỉ dựa vào đầu cơ thuần túy.

Vàng hay Bạch kim? Các yếu tố thúc đẩy nhu cầu năm 2025

Trong khi Vàng chủ yếu vẫn là một tài sản đầu tư thuần túy, thì Bạch kim có tính chất kép. Nó vừa là kho lưu trữ giá trị, vừa là hàng tiêu dùng. Phân bổ nhu cầu dự kiến năm 2025:

• Công nghệ ô tô: 41% tổng cầu (3.245 koz), +2% tăng trưởng
• Công nghiệp: 28% (2.216 koz), -9% giảm
• Trang sức: 25% (1.983 koz), +2% tăng trưởng
• Đầu tư: 6% (420 koz), +7% tăng trưởng

Sự giảm trong lĩnh vực công nghiệp ít hơn so với dự kiến, trong khi lĩnh vực đầu tư ngày càng tích cực. Điều này trái ngược rõ rệt với hồ sơ nhu cầu của Vàng, chủ yếu do vốn đầu tư.

Các phương thức đầu tư chính: Từ vật lý đến đòn bẩy

Bạch kim có thể được tích hợp vào danh mục đầu tư theo nhiều cách:

Sở hữu vật lý: Kim tiền, thỏi hoặc trang sức cung cấp quyền truy cập trực tiếp, nhưng đòi hỏi lưu trữ an toàn và phát sinh chi phí giao dịch đáng kể.

ETC và ETF: Quỹ điện tử phản ánh biến động giá và dễ dàng tích hợp vào danh mục. Phù hợp cho người mới bắt đầu.

Cổ phiếu Bạch kim: Cổ phần các công ty khai thác cung cấp tiếp xúc gián tiếp.

Giao dịch CFD: Có thể giao dịch với đòn bẩy từ 1 EUR trở lên. Chiến lược phổ biến là theo xu hướng với các đường trung bình động (MA nhanh tại 10, chậm tại 30), trong đó các điểm phá vỡ tạo tín hiệu mua bán. Đòn bẩy 5:1 kết hợp quản lý rủi ro thận trọng (tối đa 1-2% rủi ro mỗi giao dịch, đặt lệnh dừng lỗ) giúp giao dịch kiểm soát.

Ví dụ: Với tổng vốn 10.000 EUR và rủi ro 1% mỗi giao dịch = giới hạn lỗ 100 EUR. Với dừng lỗ 2% và đòn bẩy 5 lần, vị thế tối đa là 1.000 EUR.

Hợp đồng tương lai và quyền chọn: Phù hợp cho nhà đầu tư có kinh nghiệm, nhưng phức tạp và rủi ro cao.

Dự báo Bạch kim cho nửa cuối năm 2025

Tình hình hiện tại vẫn trung lập đến hơi tích cực. Các hạn chế sản xuất sẽ không thể giải quyết trong ngắn hạn – khả năng thiếu cung cấu trúc kéo dài đến 2029 là cao.

Kịch bản tăng giá: Nếu sản xuất công nghiệp của Trung Quốc và Mỹ tăng trưởng mạnh hơn dự kiến, Bạch kim có thể tăng giá đáng kể. Dự kiến giảm 9% trong cầu công nghiệp hiện tại vẫn còn tiềm năng bất ngờ theo chiều hướng tích cực.

Rủi ro giảm giá: Sau các đợt tăng mạnh, có thể xảy ra điều chỉnh tích lũy đến cuối năm. Lợi nhuận chốt lời có thể bắt đầu. Thêm vào đó, căng thẳng thương mại Mỹ-Trung gia tăng có thể làm giảm nhu cầu công nghiệp.

Chỉ số then chốt: Tỷ lệ cho thuê vẫn là chỉ số chính cho căng thẳng thị trường. Giá USD ảnh hưởng mạnh đến nhu cầu từ nước ngoài.

Chiến lược cho các nhà đầu tư khác nhau

Dành cho nhà giao dịch tích cực: Sự biến động cao của Bạch kim so với Vàng hoặc Bạc mở ra cơ hội swing trading hấp dẫn. Giao dịch CFD với đòn bẩy vừa phải và quản lý rủi ro chặt chẽ phù hợp với phong cách này.

Dành cho nhà đầu tư bảo thủ: Một phần nhỏ trong danh mục (Vàng hoặc Bạch kim) có thể giúp đa dạng hóa, vì Bạch kim phản ứng phần nào ngược chiều với cổ phiếu và có thể dùng như một công cụ phòng hộ. ETF Bạch kim hoặc kim loại vật lý phù hợp. Việc cân bằng định kỳ và kết hợp với các kim loại quý khác giúp giảm thiểu rủi ro biến động.

Điều quan trọng nhất: Bạch kim không đơn thuần là một sự thay thế bạc của Vàng. Nó là một thị trường độc lập với các yếu tố thúc đẩy riêng. Người đầu tư vào Vàng hoặc Bạch kim cần nhận thức rõ điều này và chấp nhận sự khác biệt của cả hai kim loại. Không có câu trả lời chung cho câu hỏi “Kim loại nào tốt hơn?” – điều này phụ thuộc vào tình hình cá nhân, khung thời gian và khả năng chịu rủi ro.